Romantyzm | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Romantyzm

Żegluga - interpretacja i analiza

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Aby dobrze zrozumieć sens „Żeglugi” koniczne jest znajomość „Ciszy morskiej”. Sonet ten bowiem bezpośrednio odwołuje się do sytuacji opisanej w utworze go poprzedzającym, jest mianowicie jego kontynuacją. Widzimy tu ten sam okręt, jednak okoliczności go otaczające ulegają zmianie.

Spokojne wcześniej morze zaczyna stopniowo przybierać na sile. Fale stają się coraz większe, a niebo zaczyna się chmurzyć. Majtek, który w poprzednim utworze był źródłem uciechy pozostałych podróżnych, wspiął się na drabinę i ostrzegł pasażerów przed zbliżającym się niechybnie sztormem. Mężczyzna, który przed chwilą wywoływał salwy śmiechu, w obliczu zagrożenia przypominał pająka, kiedy z gracją wspinał się po linach.

Majtek po raz drugi zabiera głos na początku drugiej strofy, ostrzegając przed wzmagającym się wiatrem. Nagle wysoka fala zalewa pokład, jednak statek wciąż płynął w obranym przez sternika kierunku, dzielnie stawiając czoła żywiołowi.

Sytuacja wydawała się być poważna i budząca lęk w podróżnikach. Jednak w strofach refleksyjnych dowiadujemy się, iż podmiot liryczny czuł podświadomie wielką ulgę i radość na myśl, iż okręt zmierzał ku sztormowi:
„Mimowolny krzyk łączę z wesołym orszakiem”.


Dlaczego podróżnik się cieszył? Warto przypomnieć sobie w tym momencie porównanie meduzy do „hydry pamiątek” z „Ciszy morskiej”. Poeta zestawił tam ze sobą morskie stworzenie, które śpi w czasie burzy, a budzi się jedynie wówczas, gdy woda jest spokojna oraz zbiór wspomnień z lat młodości, przywodzących na myśl utraconą ojczyznę. W poprzednim sonecie mieliśmy właśnie do czynienia z tytułową ciszą morską, która sprzyjała „hydrze pamiątek”, a ta niczym meduza oplątywała swoimi ramionami serce podmiotu lirycznego.

W „Żegludze” możemy zaobserwować entuzjazm podróżnika, który na wreszcie ma czym zająć ciało i umysł. Dzięki sztormowi będzie mógł wreszcie zapomnieć o nieznośnej tęsknocie za ojczyzną, bliskimi. Podobnie jak meduza w czasie burzy, „hydra pamiątek” wreszcie da mu od siebie odpocząć.


Uczucie, jakie towarzyszy podmiotowi lirycznemu porównać można do zrzucenia kajdan i pędu ku wolności:
„Zdaje się, że pierś moja do pędu go nagli:
Lekko mi! rzeźwo! lubo! wiem, co to być ptakiem”.


Sonet „Żegluga” jest niejako zapowiedzią kolejnego utworu, przedsmakiem „Burzy”. Czytelnik zostaje w nim wprowadzony w odpowiedni nastrój, który z jednej strony może napawać strachem, ponieważ z siłą natury żaden człowiek nie może igrać. Z drugiej jednak strony odbiorca może spodziewać się, iż podmiot liryczny wreszcie odczuje upragnioną ulgę i chwilowo będzie triumfował nad „hydrą pamiątek”.

Główne środki artystycznego wyrazu „Żeglugi” to epitety, porównania i metafory. Epitety w omawianym sonecie mają przede wszystkim za zadnie przysłużyć się opisowi wzmagającego się sztormu: „morskie straszydła”, „pienista zmieć” oraz uczuć podmiotu lirycznego: „mimowolny krzyk”, „wesoły orszak”. Porównania obrazują postać majtka:
„Wbiegł, rozciągnął się, zawisł w niewidzialnej sieci,
Jak pająk czatujący na skinienie sidła”.


Ponadto pomagają wyobrazić sobie czytelnikowi, co czuł podmiot liryczny:
„I mój duch masztu lotem buja śród odmętu,
Wzdyma się wyobraźnia jak warkocz tych żagli”.


Metaforyzacji ulega statek, który smagany falami przypomina ptaka szykującego się do odlotu z uwięzi:
„(…) dąsa się okręt, zrywa się z wędzidła,
Przewala się, nurkuje w pienistej zamieci,
Wznosi kark, zdeptał fale i skróś niebios leci,
Obłoki czołem sieka, wiatr chwyta pod skrzydła”.


Kolejny trzynastozgłoskowiec w cyklu zbudowany jest na schemacie rymów ABBA w dwóch pierwszych strofach opisowych. W tercynach refleksyjnych poeta posłużył się rymami o zapisie CDE.



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Mickiewicz Adam
Oda do młodości - interpretacja i analiza
Ballady i romanse - opracowanie
Pierwiosnek - interpretacja i analiza
Świteź - interpretacja i analiza
Świtezianka - interpretacja i analiza
Rybka - interpretacja i analiza
Powrót taty - interpretacja i analiza
To lubię - interpretacja i analiza
Pani Twardowska - interpretacja i analiza
Lilje - interpretacja i analiza
Zima miejska - interpretacja i analiza
Do M*** - interpretacja i analiza
Niepewność - interpretacja i analiza
Do matki Polki - interpretacja i analiza
Liryki lozańskie - geneza i charakterystyka
Snuć miłość - interpretacja i analiza
Nad wodą wielką i czystą - interpretacja i analiza
Polały się łzy - interpretacja i analiza
Okoliczności powstania „Sonetów krymskich”
Zmagania Mickiewicza z sonetem
Podział wewnętrzny „Sonetów krymskich”
Problematyka „Sonetów krymskich”
Język „Sonetów krymskich”
Recepcja „Sonetów krymskich”
Romantyzm „Sonetów krymskich”
„Sonety krymskie” - streszczenie ogólne
Stepy akermańskie - interpretacja i analiza
Cisza morska - interpretacja i analiza
Żegluga - interpretacja i analiza
Burza - interpretacja i analiza
Widok gór ze stepów Kozłowa - interpretacja i analiza
Bakczysaraj - interpretacja i analiza
Bajdary - interpretacja i analiza
Czatyrdah - interpretacja i analiza
Pielgrzym - interpretacja i analiza
Ajudah - interpretacja i analiza

Norwid Cyprian Kamil
Fortepian Szopena - wiadomości wstępne
Fortepian Szopena - interpretacja
Fortepian Szopena - analiza
Do obywatela Johna Browne'a - wiadomości wstępne
Do obywatela Johna Browne'a - interpretacja i analiza
Moja piosnka II - interpretacja i analiza
W Weronie - wiadomości wstępne
W Weronie - interpretacja i analiza
Pióro - wiadomości wstępne
Pióro - interpretacja i analiza
Pielgrzym - wiadomości wstępne
Pielgrzym - interpretacja i analiza
Moja ojczyzna - wiadomości wstepne
Moja ojczyzna - interpretacja i analiza
Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie? - wiadomości wstępne
Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie? - interpretacja i analiza
Bema pamięci żałobny rapsod - wiadomości wstępne
Bema pamięci żałobny rapsod - interpretacja i analiza

Słowacki Juliusz
Rozłączenie - interpretacja i analiza
Testament mój - wiadomości wstępne
Testament mój - interpretacja i analiza
Sowiński w okopach Woli - wiadomości wstępne
Sowiński w okopach Woli - interpretacja i analiza
Smutno mi, Boże! - wiadomości wstępne
Smutno mi Boże - interpretacja i analiza
Grób Agamemnona - motyw mogiły, grobu
Grób Agamemnona - interpretacja i analiza
Rozmowa z piramidami - interpretacja i analiza

Inne
Analiza porównawcza utworów „Oda do młodości” Adama Mickiewicza i „Do młodych” Adama Asnyka





Tagi: