Romantyzm | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Romantyzm

Polały się łzy - interpretacja i analiza

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Polały się łzy” to najkrótszy z wierszy Adama Mickiewicza, zaliczanych do cyklu liryków lozańskich. Zarówno w momencie opublikowania, jak w po dziś dzień, tekst wzbudza zainteresowanie zarówno zaskakującą formą i nowatorskim systemem wersyfikacyjnym, jak i skondensowaną, przejrzystą treścią, w której autor zawarł podsumowanie swojej drogi życiowej. Tekst jest bilansem, rozliczeniem romantycznego twórcy z młodzieńczymi przemyśleniami, skonfrontowanymi z doświadczeniami, w jakie obdarował go nie zawsze przychylny los: „W niezwykle skondensowanej formie, a zarazem w gąszczu powtórzeń i aliteracji, wśród starannie dobranych epitetów jawi się wspomnienie minionych etapów życia poety-tułacza” (D. Polańczyk, „Poezje Adama Mickiewicza – cz. II”, Lublin).

Wielu krytyków literatury i badaczy twórczości romantycznego poety uważa, iż protoplastą wiersza jest inny utwór Mickiewicza, a mianowicie pochodzący najprawdopodobniej z lata 1822 roku sonet „Do Niemna”:
„Niemnie, domowa rzeko moja! Gdzie są wody,
Które niegdyś czerpałem w niemowlęce dłonie,
Na których potem w dzikie pływałem ustronie,
Sercu niespokojnemu szukając ochłody?”.


Zdaniem Mariana Maciejewskiego, autora rozdziału „MICKIEWICZOWSKIE „CZUCIA WIECZNOŚCI” (Czas i przestrzeń w liryce lozańskiej)”, w tym tekście:„(…)mamy wyraźne pendant do dwóch pierwszych etapów życia z „Polały się łzy”: dzieciństwa i młodości. Nie zrealizowany jeszcze etap trzeci – „wiek męski” – stanowi podstawę sytuacji lirycznej i sytuacji wypowiedzi. Podróż w „kraj lat dziecinnych”, jakby w „poszukiwaniu utraconego czasu”, odbywa się – powiedzmy metaforycznie – po falach „domowej rzeki”, Niemna. Owa wszechobecna w okresie lozańskim woda „służy” i tu, otwierając możliwość powrotu. W finale utworu pojawi się również motyw łez: „Wszystko przeszło, a czemuż nie przejdą łzy moje!” (M. Maciejewski, „MICKIEWICZOWSKIE „CZUCIA WIECZNOŚCI” (Czas i przestrzeń w liryce lozańskiej)”, [w:] J. Sławiński, E. Balcerzan, K. Bartoszyński, „Z dziejów form artystycznych w literaturze polskiej”, tom XLVIII, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1977).


Awangardowy poeta Julian Przyboś w interesującym artykule, zatytułowanym „Wiersz-płacz” z 1946 roku nazwał ten niezwykle skondensowany, liczący zaledwie 5 wersów, lapidarny utwór „wierszem-płaczem”. Interpretując wiersz w odniesieniu do biografii poety i traktując jako podsumowanie refleksji nad własnym życiem, wielbiciel poezji romantycznego wieszcza stwierdził: „Nie znam wiersza bardziej jednolitego, liryki, w której przeżycie związało się więźbą słów tak ściśle i lapidarnie jak „Polały się łzy…” (J. Przyboś, „Wiersz-płacz”, [w:] „Czytając Mickiewicza”, Warszawa 1965).

Traktowane jako tytuł, rozpoczynające utwór słowa „Polały się łzy me czyste, rzęsiste” stanowią ramę kompozycyjną utworu – występują na początku i na końcu dzieła. Niektórzy są zdania, iż wiersz składa się z jednego zdania, którego podstawowy element został powtórzony na końcu jak echo kontynuujące tytułowy płacz.

Wypowiadając się w pierwszej osobie liczby pojedynczej i w czasie przeszłym, podmiot opisuje krótko i dobitnie kolejne etapy swojego życia. Wyznanie można traktować jako autobiograficzne:
„Polały się łzy me czyste, rzęsiste
Na me dzieciństwo sielskie, anielskie,
Na moją młodość górną i durną,
Na mój wiek męski, wiek klęski;
Polały się łzy me czyste, rzęsiste...”.


Powtarzające się słowa o płaczu nad własnym życiem podkreślają smutek, jakim przepełnione jest to wyznanie, nic nie jest w stanie ukoić przygnębienia podmiotu lirycznego, nie ma już żadnej nadziei. Rozrachunek z własną przeszłością okazuje się dramatycznie bolesny, podmiot płacze, ponieważ uświadomił sobie, że życie przemija i pełne jest niezrealizowanych planów: „O sobie [podmiot] mówi się jakby o kimś trzecim. Wrażenie takie płynie stąd, iż podmiot reprezentowany jest bardzo pośrednio przez metonimię łez, oraz stąd, iż przez odpowiednią metaforyzację czasu nie ma łączności między jego „teraz” a tym, co minęło” (M. Maciejewski, dz. cyt.).

strona:    1    2    3  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Mickiewicz Adam
Oda do młodości - interpretacja i analiza
Ballady i romanse - opracowanie
Pierwiosnek - interpretacja i analiza
Świteź - interpretacja i analiza
Świtezianka - interpretacja i analiza
Rybka - interpretacja i analiza
Powrót taty - interpretacja i analiza
To lubię - interpretacja i analiza
Pani Twardowska - interpretacja i analiza
Lilje - interpretacja i analiza
Zima miejska - interpretacja i analiza
Do M*** - interpretacja i analiza
Niepewność - interpretacja i analiza
Do matki Polki - interpretacja i analiza
Liryki lozańskie - geneza i charakterystyka
Snuć miłość - interpretacja i analiza
Nad wodą wielką i czystą - interpretacja i analiza
Polały się łzy - interpretacja i analiza
Okoliczności powstania „Sonetów krymskich”
Zmagania Mickiewicza z sonetem
Podział wewnętrzny „Sonetów krymskich”
Problematyka „Sonetów krymskich”
Język „Sonetów krymskich”
Recepcja „Sonetów krymskich”
Romantyzm „Sonetów krymskich”
„Sonety krymskie” - streszczenie ogólne
Stepy akermańskie - interpretacja i analiza
Cisza morska - interpretacja i analiza
Żegluga - interpretacja i analiza
Burza - interpretacja i analiza
Widok gór ze stepów Kozłowa - interpretacja i analiza
Bakczysaraj - interpretacja i analiza
Bajdary - interpretacja i analiza
Czatyrdah - interpretacja i analiza
Pielgrzym - interpretacja i analiza
Ajudah - interpretacja i analiza

Norwid Cyprian Kamil
Fortepian Szopena - wiadomości wstępne
Fortepian Szopena - interpretacja
Fortepian Szopena - analiza
Do obywatela Johna Browne'a - wiadomości wstępne
Do obywatela Johna Browne'a - interpretacja i analiza
Moja piosnka II - interpretacja i analiza
W Weronie - wiadomości wstępne
W Weronie - interpretacja i analiza
Pióro - wiadomości wstępne
Pióro - interpretacja i analiza
Pielgrzym - wiadomości wstępne
Pielgrzym - interpretacja i analiza
Moja ojczyzna - wiadomości wstepne
Moja ojczyzna - interpretacja i analiza
Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie? - wiadomości wstępne
Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie? - interpretacja i analiza
Bema pamięci żałobny rapsod - wiadomości wstępne
Bema pamięci żałobny rapsod - interpretacja i analiza

Słowacki Juliusz
Rozłączenie - interpretacja i analiza
Testament mój - wiadomości wstępne
Testament mój - interpretacja i analiza
Sowiński w okopach Woli - wiadomości wstępne
Sowiński w okopach Woli - interpretacja i analiza
Smutno mi, Boże! - wiadomości wstępne
Smutno mi Boże - interpretacja i analiza
Grób Agamemnona - motyw mogiły, grobu
Grób Agamemnona - interpretacja i analiza
Rozmowa z piramidami - interpretacja i analiza

Inne
Analiza porównawcza utworów „Oda do młodości” Adama Mickiewicza i „Do młodych” Adama Asnyka





Tagi: